boules logo Jeu de Boulesvereniging
Teteringen
Opgericht: 18 november 1991
 
terug
home
zoek
Fanny
Waar komt Fanny vandaan?

Uit: JEU DE BOULES, Geschiedenis, Spelregels en Tactieken van Henk Reesink

We weten nu dat als we een partij met 0-13 verliezen dit het allerergste is wat ons kan overkomen. Maar waar komt die 'Fanny' toch vandaan?

Fanny

Van Jean Gourmond weten we dat tegen het eind van de l9de eeuw Fanny Dubriand bij één van de eerste verenigingen (te weten Jouve) in de wijk Croix-Rousse in Lyon de gewoonte had haar achterste te laten zien, om zo de spelers, die met 0-13 hadden verloren te vernederen. Waren de verliezers gedwongen haar billen te kussen? We weten het niet. In ieder geval gebruikt men sindsdien de uitdrukking 'Embrasser Fanny' (Fanny kussen).

Maar als we Giacomoni mogen geloven zat het toch anders. Volgens hem was Fanny aan de vooravond van de Eerste Wereldoorlog serveerster in een café in Grand Lemps in het noorden van Frankrijk. Zij liet zich omhelzen door verliezers die geen enkel punt tijdens een spel behaalden. Deze omhelzing was een troost, een schadevergoeding. Tot op de dag dat de burgemeester van de regio ook bij haar kwam om te worden getroost. Had Fanny iets tegen hem? Het is in ieder geval zo dat ze boven op een stoel klom, haar rokken omhoog deed en wat hield ze hem voor? Haar andere wangen, waarop meneer de burgemeester trouwens zonder blikken of blozen twee dikke klapzoenen gaf.
Dat was het begin van een lange traditie. Sindsdien, omdat de spelers niet altijd een lieve Fanny bij de hand, of liever gezegd aan de lippen hebben, bezitten veel verenigingen een namaak-Fanny die ze op een ereplaatsje hebben staan en waar de winnaars hun slachtoffers mee naartoe nemen en verplichten met een kniebuiging een kus te geven op de billen van Fanny.
Het kussen van Fanny dat in het begin een schadeloosstelling was (men kan zich zelfs afvragen of sommige spelers, die thuis niet zoveel gewend waren zich er niet op toelegden te verliezen) werd aldus een straf, een vernedering.

Ook taaltechnisch zijn er veel verklaringen over de oorsprong van dit gebruik. AI zullen zowel de bewoners van Lyon als die van Marseille en Grand Lemps maar al te gaag beweren dat de enige echte Fanny uit hun plaats komt. We zullen daarom geen van beide teleurstellen en ons onttrekken aan een oordeel omtrent de origine van onze troostbiedende dame. Wel volgen hier nog enkele uitdrukkingen over Fanny, die men in Frankrijk vaak hoort:

En uiteraard ontbreekt het ook in de literatuur niet aan anecdotes over Fanny.

Le Grand Joseph, I'Agathe et la Fanny (Thomas Bazu, 1931)

Bazu schrijft over de liefde tussen Joseph, een textielarbeider uit Lyon, en zijn geliefde Agathe. Joseph, vreselijk verliefd op Agathe, durft haar maar niet zijn liefde te verklaren. Uit wanhoop stort hij zich op het jeu de boules en behaalt schitterende overwinningen.
Toch komt er op een gegeven moment een kentering in de successen en wanneer hij op zekere dag zelfs met 0-13 verliest in een belangrijke quadrette-partij, moet hij de mooie rondingen van Fanny kussen. Op dat moment denkt hij aan z'n geliefde Agathe en valt van emotie dood ter aarde. In zijn testament staat dat hij het zilveren butje dat hij bij een belangrijk concours in Valence had gewonnen in z'n graf wil meenemen. Dat gebeurt. En zo wordt Joseph toch nog begraven met zijn 'petit'.


Jeu de Boulesvereniging La Crique | 02-05-2012